#OkiemPrawnika: Plagiat!

image_pdfimage_print

Pojęcie plagiatu używane jest powszechnie w języku potocznym. Plagiat rozumiany jest jako wszelkiego rodzaju wykorzystanie cudzego utworu, pomysłu i przypisanie sobie jego autorstwa. Określenia plagiat używamy także w odniesieniu do całej pracy zawierającej takie niedozwolone zapożyczenia.

W prawie autorskim pojęcie to jest rozumiane węziej.

Czym jest plagiat?

PLAGIAT to przypisanie sobie autorstwa lub wprowadzenie w błąd co do autorstwa cudzego utworu, czyli np. podpisanie cudzego artykułu własnym nazwiskiem albo wklejenie do swojego artykułu na blogu fragmentu cudzego tekstu bez wskazywania, że jest to cytat.

Takie działanie narusza prawa osobiste autora, chroniące jego więź ze swoim utworem, gdyż ma on prawo do oznaczania swojego utworu swoim nazwiskiem (lub pseudonimem).

Plagiat może być jawny – będzie nim przejęcie całości lub części utworu (w tym nawet niewielkiego fragmentu) bez wprowadzania jakichkolwiek zmian (bez żadnego wkładu twórczego osoby plagiatującej, np. podpisanie cudzego zdjęcia własnym nazwiskiem, ale także nieoznaczenie cytatu imieniem i nazwiskiem autora). Plagiat może też być ukryty – polega on na przejęciu całości lub części utworu, ale z wprowadzeniem własnych zmian (np. zmiana szyku zdania, wplecenie własnych słów, dodanie całych zdań, itp., w tym przypadku pojawia się więc element twórczy).

Nie istnieje żadne minimum różnic (np. 20% czy 50% własnych zmian), które sprawią, że uniknie się zarzutu plagiatu. Do popełnienia plagiatu wystarczy przejęcie nawet niewielkiego fragmentu czyjegoś utworu.

W razie sporu to sąd zdecyduje o tym, czy jest to tylko inspiracja, cytat czy już plagiat.

W razie sporu to sąd zdecyduje o tym, czy jest to tylko inspiracja, cytat czy już plagiat.

Czy każda kopia to plagiat?

Nie każde skopiowanie cudzego dzieła będzie naruszeniem praw autorskich. Nie stanowi plagiatu skopiowanie elementów nietwórczych, czyli takich, które wynikają z istoty danej rzeczy, np. namalowanie nieba). Nie jest też plagiatem przypisanie sobie autorstwa idei, wynalazku, odkrycia, pomysłu, teorii, koncepcji. Prawo autorskie chroni tylko formę, jaką im nadano. Przykładowo, nie będzie chroniony pomysł kolorowanki dla dzieci, ale skopiowanie konkretnej kolorowanki z konkretnym obrazkiem i instrukcją wykonania już tak.

 Nie jest plagiatem cytowanie cudzego utworu w granicach tzw. prawa cytatu. Warunkiem jest podanie imienia i nazwiska autora oraz źródła cytatu. Fragmenty nie mogą też stanowić co do zasady całości nowego utworu, a użycie cytatu musi mieć uzasadniony cel. Nie jest plagiatem również opracowanie, czyli np. przeróbka, adaptacja lub tłumaczenie utworu. Jednak należy uzyskać na to zgodę autora oraz wskazać jego imię, nazwisko oraz tytuł utworu oryginalnego. Wreszcie nie stanowi plagiatu jedynie inspiracja cudzym utworem. Utwór inspirowany nie może jednak zawierać fragmentów utworu, który stanowił inspirację.

Należy pamiętać, że plagiat może być także naruszeniem cudzych dóbr osobistych, za które uznaje się m.in. twórczość naukową, artystyczną, wynalazczą i racjonalizatorską, nie naruszając przy tym praw do konkretnego utworu.


Przydatne link i i źródła:

  1. https://legalnakultura.pl/pl/prawo-w-kulturze/b-przewodnik-b-po-prawie-autorskim/plagiat
  2. https://prawokultury.pl/kurs/media/krotki-kurs-wlasnosci-intelektualnej-podrecznik.pdf
  3. J. Skrzypczak, Plagiat dzieł naukowych, Środkowoeuropejskie Studia Polityczne, nr 4/2014, s. 213-229.
  4. Z. Wasiak, Naruszenie prawa do autorstwa utworu – plagiat, [w:] Acta Universitatis Lodziensis, nr 7/2005, s. 151-163.
  5. T. Czerwiński, Plagiat naukowy w perspektywie akademickiej. Wybrane problemy, [w:] Legnickie Studia Teologiczno-Historyczne, nr 1/2013, s. 5-19.

>
E-podróżnik – z punktu A do punktu B

E-podróżnik – z punktu A do punktu B

#OkiemPrawnika: prawo autorskie a dostęp dla osób z niepełnosprawnościami

#OkiemPrawnika: prawo autorskie a dostęp dla osób z niepełnosprawnościami

#OkiemPrawnika: Forum dyskusyjne a prawa autorskie

#OkiemPrawnika: Forum dyskusyjne a prawa autorskie

Czego o relacjach dowiemy się w internecie? czyli przegląd stron i kanałów poświęconych relacjom

Czego o relacjach dowiemy się w internecie? czyli przegląd stron i kanałów poświęconych relacjom

RELACJE W SIECI: przegląd programów do wideorozmów – na telefon i na komputer

RELACJE W SIECI: przegląd programów do wideorozmów – na telefon i na komputer

Newsletter jako źródło wiedzy na co dzień – jak się zapisać, wypisać

Newsletter jako źródło wiedzy na co dzień – jak się zapisać, wypisać

Konto poczty elektronicznej  – jedno czy kilka?

Konto poczty elektronicznej – jedno czy kilka?

#OkiemPrawnika: Plagiat!

#OkiemPrawnika: Plagiat!

#OkiemPrawnika: Prawo cytatu

#OkiemPrawnika: Prawo cytatu

#OkiemPrawnika: Mem w świetle prawa autorskiego

#OkiemPrawnika: Mem w świetle prawa autorskiego

Muzyka na każdą okazję. Darmowy streaming muzyki na przykładzie Spotify.

Muzyka na każdą okazję. Darmowy streaming muzyki na przykładzie Spotify.

Co to jest Blik?

Co to jest Blik?

Jak korzystać z wyszukiwarki w sposób zaawansowany?

Jak korzystać z wyszukiwarki w sposób zaawansowany?

Wyszukiwarki i wyszukiwanie w internecie – co to znaczy, jak to robić ?

Wyszukiwarki i wyszukiwanie w internecie – co to znaczy, jak to robić ?

Jak skonstruować hasło?

Jak skonstruować hasło?

Cookies – tu nie chodzi o Ciasteczka

Cookies – tu nie chodzi o Ciasteczka

Czy zwolniono kogoś za zdjęcia w internecie lub na FB? Dlaczego ważne, co zamieszczamy na portalach społecznościowych?

Czy zwolniono kogoś za zdjęcia w internecie lub na FB? Dlaczego ważne, co zamieszczamy na portalach społecznościowych?

Uczenie jako zadanie na całe życie

Uczenie jako zadanie na całe życie

Internet radzi jak dbać o wygląd i urodę

Internet radzi jak dbać o wygląd i urodę

Jak sprawdzić wiarygodność informacji w internecie?

Jak sprawdzić wiarygodność informacji w internecie?

Zmiana rozmiaru czcionki
Duży kontrast